Τετάρτη, 5 Νοεμβρίου 2008

ΝΙΚΟΣ ΚΑΒΒΑΔΙΑΣ - ΕΝΑ ΜΟΝΗΡΕΣ ΜΑΡΑΜΠΟΥ



Βιογραφία




Ο Νίκος Καββαδίας γεννήθηκε στις 11 Ιανουαρίου 1910 στο Νίκολσκι Ουσουρίσκι, μια επαρχιακή πόλη της περιοχής του Χαρμπίν στη Μαντζουρία, από γονείς Κεφαλλονίτες, το Χαρίλαο Καββαδία και τη Δωροθέα Αγγελάτου της γνωστής οικογένειας εφοπλιστών της Κεφαλονιάς. Σ’ αυτή τη μικρή κινέζικη πόλη, γεννιούνται και άλλα δυο παιδιά: η Τζένια (Ευγενία) κι ο Μήκιας (Δημήτρης). Ο πατέρας Χαρίλαος Καββαδίας διατηρούσε γραφείο γενικού εμπορίου διακινώντας μεγάλες ποσότητες εμπορευμάτων με κύριο πελάτη τον τσαρικό στρατό.
Το 1914, με την έκρηξη του Πολέμου, η οικογένεια έρχεται στην Ελλάδα κι εγκαθίσταται στο Αργοστόλι , ενώ ο πατέρας επιστρέφει στις επιχειρήσεις του στηΡωσία, όπου καταστρέφεται οικονομικά. Το 1917, κατά τη διάρκεια της Οκτωβριανής Επανάστασης, φυλακίζεται. Γυρίζει και πάλι στην Ελλάδα το 1921, τσακισμένος και ανίκανος να προσαρμοσθεί στην ελληνική πραγματικότητα.
Μετά το Αργοστόλι, η οικογένεια εγκαθίσταται στον Πειραιά. Ο Καββαδίας πηγαίνει στο Δημοτικό κι είναι συμμαθητής με το Γιάννη Τσαρούχη. Διαβάζει Ιούλιο Βερν και διάφορα βιβλία περιπέτειας. Στο Γυμνάσιο γνωρίζεται με το συγγραφέα και ιατρό του Πολεμικού Ναυτικού Παύλο Νιρβάνα. Δεκαοκτώ ετών, αρχίζει να δημοσιεύει ποιήματα στο περιοδικό της Μεγάλης Ελληνικής Εγκυκλοπαίδειας με το ψευδώνυμο Πέτρος Βαλχάλας.
Τελειώνοντας το Γυμνάσιο, δίνει εξετάσεις στην Ιατρική Σχολή. Όμως την ίδια περίοδο πεθαίνει ο πατέρας του και αναγκάζεται να εργαστεί σε ναυτικό γραφείο. Συνεχίζει όμως να συνεργάζεται με διάφορα φιλολογικά περιοδικά. Το Νοέμβριο του 1928, ο Καββαδίας βγάζει το πρώτο του ναυτικό φυλλάδιο ως "ναυτόπαιδο" και μπαρκάρει τον επόμενο χρόνο στο φορτηγό "Άγιος Νικόλαος".
Το 1934, η οικογένεια μετακομίζει από τον Πειραιά στην Αθήνα. Το σπίτι της γίνεται τόπος συγκέντρωσης λογοτεχνών, ζωγράφων και ποιητών. Ο Καββαδίας την εποχή εκείνη περιγράφεται ως ένας λιγομίλητος απλός άνθρωπος, ατημέλητος, χαριτωμένος, εγκάρδιος, με ανεξάντλητο χιούμορ, αγαπητός στους πάντες. Το 1938 στρατεύεται και υπηρετεί στην Ξάνθη με την ειδικότητα του ημιονηγού, ενώ το 1939 παίρνει το δίπλωμα του ραδιοτηλεγραφητή κατωτέρας τάξεως. Στον πόλεμο του ’40 φεύγει για την Αλβανία, όπου υπηρετεί αρχικά ως ημιονηγός τραυματιοφορέας και αργότερα λόγω της ειδικότητάς που είχε ως ασυρματιστής χρησιμοποιείται στο σταθμό υποκλοπής της ΙΙΙ Μεραρχίας.
Με τη λήξη του Εμφυλίου Πολέμου, ο ποιητής μπαρκάρει και πάλι αφού έχει εξασφαλίσει την άδεια της ασφάλειας, που τον θεωρεί "κομμουνιστή άνευ δράσεως" και του χορηγεί ειδικά διαβατήρια περιορισμένης χρονικής ισχύος. Έπειτα, από το 1954 μέχρι και το 1974, ταξιδεύει διαρκώς με πολύ μικρά διαλείμματα. Μέσα στη χρονική αυτή περίοδο, τα πιο σημαντικά γεγονότα στη ζωή του ποιητή αφορούν το θάνατο του πιο μικρού του αδερφού, Αργύρη, το 1957, την κυκλοφορία της «Βάρδιας» στα γαλλικά το 1959, την επανέκδοση του «Μαραμπού» και του «Πούσι» το 1961 από τις εκδόσεις Γαλαξίας, το θάνατο της μητέρας του το 1965 και τη γέννηση του Φίλιππου το 1966, γιου της ανιψιάς του Έλγκας.
Το 1975, στην Αθήνα, στην κλινική «Άγιοι Απόστολοι», αφήνει την τελευταία του πνοή ύστερα από εγκεφαλικό επεισόδιο.

Εργογραφία
Ποίηση
Μαραμπού (1933)
Πούσι (1947)
Τραβέρσο (1974)
Πεζογραφία
Βάρδια (1954)
Λι (1987)
Του πολέμου/Στ' άλογό μου (1987)
Το μικρό πεζό "Λι" γυρίστηκε σε κινηματογραφική ταινία το 1995 με τίτλο "Between the devil and the deep blue sea".


ΜΕΛΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΝΙΚΟΥ ΚΑΒΒΑΔΙΑ


1975
Γιάννης Σπανός - Τρίτη Ανθολογία
Κώστας Καράλης - Ιδανικός κι ανάξιος εραστής (Mal du depart)


1978
Μαρίζα Κωχ
Φάτα Μοργκάνα
Πούσι
Αρμίδα
Μουσώνας
Σταυρός του Νότου
Θεσσαλονίκη II
Νανούρισμα
Μαραμπού




1979
Θάνος Μικρούτσικος - Σταυρός του Νότου
Kuro Siwo - Γιάννης Κούτρας
Θεσσαλονίκη - Γιάννης Κούτρας
Σταυρός του Νότου - Αιμιλία Σαρρή
Ενα Μαχαίρι - Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Γυναίκα - Γιάννης Κούτρας
Ενας Νέγρος Θερμαστής από το Τζιμπουτί - Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Federico Garcia Lorca - Γιάννης Κούτρας
Αρμίδα - Γιάννης Κούτρας, Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Cambay's Water - Γιάννης Κούτρας
Εσμεράλδα - Γιάννης Κούτρας
Πικρία - Γιάννης Κούτρας



1984
Λάκης Παπαδόπουλος - Περίπου
William George Allum - Αρλέτα
Black and White – Αρλέτα


1986
Ξέμπαρκοι - S/S IONION 1934 (συνεργασία με τη Δήμητρα Γαλάνη)
Ενας Δόκιμος Στη Γέφυρα Εν Ωρα Κινδύνου - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
Αντινομία - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
Οι Γάτες Των Φορτηγών - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
Πούσι - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
Οι Προσευχές Των Ναυτικών - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
Γράμμα Ενός Αρρώστου - Δήμητρα Γαλάνη
Θεσσαλονίκη ΙΙ - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
Καραντί - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
William George Allum - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
A Bord De L'"Aspasia" - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
Yara-Yara - Ηλίας Αριώτης, Νότης Χασάπης
1987
Αδερφοί Κατσιμίχα - Όταν Σου Λέω Πορτοκάλι Να Βγαίνεις
Η μαϊμού του ινδικού λιμανιού

1989
Δημήτρης Ζερβουδάκης - Ακροβάτης

Γράμμα σε έναν ποιητή (Γράμμα στον ποιητή Καίσαρα Εμμανουήλ)


1991
Θάνος Μικρούτσικος - Γραμμές των οριζόντων



Καραντί - Γιώργος Νταλάρας
Θεσσαλονίκη - Χάρης Κατσιμίχας, Θάνος Μικρούτσικος
Ενας Νέγρος Θερμαστής από το Τζιμπουτί - Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Εσμεράλδα - Γιώργος Νταλάρας
Οι Εφτά Νάνοι Στο S/S Cyrenia - Θάνος Μικρούτσικος
Λύχνος Του Αλαδδίνου - Χάρης και Πάνος Κατσιμίχας
A Bord De L'"Aspasia" - Γιώργος Νταλάρας
Federico Garcia Lorca - Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Αρμίδα - Θάνος Μικρούτσικος
Γυναίκα - Γιώργος Νταλάρας
William George Allum - Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Ο Πιλότος Νάγκελ - Πάνος Κατσιμίχας
Σταυρός του Νότου - Γιώργος Νταλάρας
Cambay's Water - Βασίλης Παπακωνσταντίνου
Πικρία - Χάρης και Πάνος Κατσιμίχας
Kuro Siwo - Θάνος Μικρούτσικος
Ενα Μαχαίρι - Θάνος Μικρούτσικος


2005
Θάνος Μικρούτσικος - Σταυρός του Νότου/Γραμμές των οριζόντων

Σταυρός του Νότου - Γιάννης Κότσιρας
A Bord De L'"Aspasia" - Χρήστος Θηβαίος
Cambay's Water - Λαυρέντης Μαχαιρίτσας
Kuro Siwo- Γιάννης Κούτρας
Εσμεράλδα - Γιάννης Κούτρας
Αρμίδα - Γιάννης Κούτρας, Θάνος Μικρούτσικος
Πικρία - Γιάννης Κούτρας, Γιάννης Κότσιρας
Καραντί - Γιάννης Κότσιρας
Λύχνος του Αλαδδίνου - Χρήστος Θηβαίος
Μαρέα - Χρήστος Θηβαίος, Γιάννης Κούτρας
William George Allum - Χρήστος Θηβαίος
Οι Εφτά Νάνοι Στο S/S Cyrenia - Θάνος Μικρούτσικος
Federico Garcia Lorca - Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, Γιάννης Κούτρας
Ο πιλότος Νάγκελ - Λαυρέντης Μαχαιρίτσας
Ενας Νέγρος Θερμαστής από το Τζιμπουτί - Λαυρέντης Μαχαιρίτσας
Θεσσαλονίκη - Λαυρέντης Μαχαιρίτσας, Γιάννης Κούτρας, Χρήστος Θηβαίος, Γιάννης Κότσιρας
Γυναίκα - Θάνος Μικρούτσικος, Χρήστος Θηβαίος
Ένα μαχαίρι - Γιάννης Κότσιρας



Marabou: [Αραβική λέξη] πουλί των τροπικών με πολύχρωμο φτέρωμα και μεγάλο ράμφος - συνδέθηκε με την ποίηση του Καββαδία έγινε το μυστικό της επιτυχίας της πρωτοεμφανιζόμενης συλλογής.
Μην έχοντας τα δει αυτά τα πουλιά -ίσως- τα οποία έχουν μεγάλο σώμα και κρώξιμο θρηνώδες - αποθανατίστηκαν στην αυτοβιογραφία της διάσημης μαθήτριας του Φρόϋντ Μαρίας Βοναπάρτη (έκδοση - 1938) που επισκεπτόταν τον καθηγητή και στην πορεία δάσκαλο της εξ αιτίας ενός ονείρου - ψευδαίσθησης που έβλεπε με την εικόνα αυτών των πουλιών να πετάνε γύρω της. και που υπέθετε πως τα είχε δει στο ζωολογικό κήπο.
Με τη Μαρία Βοναπάρτη ο Καββαδίας είχε γνωριστεί σ' ένα ταξίδι του στη Μασσαλία κι είναι πολύ έως τελείως σίγουρο, πως από 'κει εμπνεύσθηκε το θέμα του ποιήματος.
Ο Ανδρέας Εμπειρίκος έχει τραβήξει φωτογραφία της Μαρίας Βοναπάρτη με ζωγραφισμένα στο φόντο της τέσσερα τέτοια πουλιά να πετούν πάνω απ' το κεφάλι της.



Πικρία Στίχοι: Νίκος Καββαδίας Μουσική: Michel Montanaro Ερμηνεία: Νένα Βενετσάνου
Ξέχασα κείνο το μικρό κορίτσι από το Αμόι και τη μουλάτρα που έζεχνε κρασί στην Τενερίφα, τον έρωτα, που αποτιμάει σε ξύλινο χαμώι, και τη γριά που εμέτραγε με πόντους την ταρίφα. Το βυσσινί του Τισιανού και του περμαγγανάτου, και τα κρεβάτια ξέχασα τα σαραβαλιασμένα με τα λερά σεντόνια τους τα πολυκαιρισμένα, για το κορμί σου που έδιωχνε το φόβο του θανάτου. Ό,τι αγαπούσα αρνήθηκα για το πικρό σου αχείλι τον τρόμο που δοκίμαζα πηδώντας το κατάρτι το μπούσουλα, τη βάρδια μου και την πορεία στο χάρτη, για ένα δυσεύρετο μικρό θαλασσινό κοχύλι. Τον πυρετό στους Τροπικούς, του Ρίο τη μαλαφράντζα την πυρκαγιά που ανάψαμε μια νύχτα στο Μανάο Τη μαχαιριά που μου 'δωσε ο Μαγυάρος στην Κωστάντζα και "Σε πονάει με τη νοτιά;" "Όχι από αλλού πονάω". Του τρατολόγου τον καημό, του ναύτη την ορφάνια του καραβιού που κάθισε την πλώρη τη σπασμένη Τις ξεβαμμένες στάμπες μου που 'χα για περηφάνεια για σένα, που σαλπάρισες, γολέτα αρματωμένη. Τι να σου τάξω ατίθασο παιδί να σε κρατήσω Παρηγοριά μου ο σάκος μου, σ' Αμερική κι Ασία Σύρμα που κόπηκε στα δυο και πως να το ματίσω; Κατακαημένε, η θάλασσα μισάει την προδοσία. Κατέβηκε ο Πολύγυρος και γίνηκε λιμάνι, Λιμάνι κατασκότεινο, στενό, χωρίς φανάρια, απόψε που αγκαλιάστηκαν Εβραίοι και Μουσουλμάνοι και ταξιδέψαν τα νησιά στον πόντο, τα Κανάρια. Γέρο, σου πρέπει μοναχά το σίδερο στα πόδια, δύο μέτρα καραβόπανο, και αριστερά τιμόνι. Μια μέδουσα σε αντίκρισε γαλάζια και σιμώνει κι ένας βυθός που βόσκουνε σαλάχια και χταπόδια.



ΕΝΑ ΕΚΤΕΝΕΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΝΙΚΟ ΚΑΒΒΑΔΙΑ ΘΑ ΜΠΟΡΕΣΕΤΕ ΝΑ ΔΙΑΒΑΣΕΤΕ ΠΑΡΑΚΑΤΩ ΕΦ ΟΣΟΝ ΕΧΕΤΕ ΕΓΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΝΑ ΑΝΟΙΓΕΙ ΑΡΧΕΙΑ PDF (ACROBAT READER)
ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ-KYPIAKH 28 ΦEBPOYAPIOY 1999

Συνημμένα Αρχεία τα οποία μπορείτε να ανοίξετε η να κατεβάσετε στον υπολογιστή σας
Περιέχουν τα τρία ποιητικά του έργα και ένα μικρό γλωσσάρι


Νίκος Καββαδίας - Μαραμπού.pdf (1,37 MB, 54 εμφανίσεις)
Νίκος Καββαδίας - Πούσι.pdf (990,0 KB, 47 εμφανίσεις)
Νίκος Καββαδίας - Τραβέρσο.pdf (1,26 MB, 52 εμφανίσεις
Μικρό Γλωσσάρι Στο Έργο Του Νίκου Καββαδία.pdf (202,2 KB, 211 εμφανίσεις)



Ολόκληρο το υλικό είναι παρμένο απο το διαδυκτιο από πάρα πολλές ιστοσελίδες και blog που θά ήταν αδύνατον να αναφερθούν όλοι. Τους ευχαριστώ πάντως θερμά

4 σχόλια:

doraF είπε...

Μας ταξίδεψες φίλε μας papsera σε θάλασσες μακρινές με φορτηγά πλοία, και καπετάνιο τον μεγάλο ποιητή των ναυτικών τον Ν.Καββαδία.
& κάποιος άλλος συγγραφέας, που αγάπησε τη θάλασσα.
Α.Καρκαβίτσας.
-Ο Πατέρας μου - μύρο το κύμα , που τον τύλιξε- δεν είχε σκοπό να με κάνει ναυτικό.
- Μακριά, έλεγε, μακριά παιδί μου, απ΄τ΄ατιμο στοιχειό!
Δεν έχει πίστη, δεν έχει έλεος. Λάτρεψέ την όσο θες, δόξασέ την, εκείνη το σκοπό της. Μην κοιτάς που χαμογελά, που σου τάζει θησαυρούς.
Αργά- αργά θα σου σκάψει το λάκκο ή θα σε ρίξει πετσί και κόκκαλο, άχρηστο στον κόσμο.
Και το έλεγε αυτό, άνθρωπος που έφαγε τη ζωή του στο καράβι, που ξεψύχησε στο παλαμάρι...

ser papas είπε...

Σιχαίνομαι τον ναυτικό που εμάζεψε λεφτά.Εμούτζωσε τη θάλασσα και τηνε κατουράει. Καββαδίας 4-1-1974

το Άρωμα του Τραγουδιού είπε...

Πολύ αξιόλογο blog και πολύ ιδιαίτερη η αναφορά σας στον Καββαδία.
Αν μου επιτρέπετε, να προσθέσω μόνο το εξής: υπάρχει και ένα ακόμα μελοποιημένο ποίημα του Καββαδία, το “Guevara”, και το έχει μελοποιήσει ο Χάρης Παπαδόπουλος. Το ερμηνεύει ο Βασίλης Λέκκας στον δίσκο «Όρθιοι» (2004)

Ευχαριστώ για την φιλοξενία

ser papas είπε...

Φίλε "άρωμα του τραγουδιού" η πόρτα μου είναι πάντα ανοιχτή πολύ δε περισσότερο όταν αυτοί που φιλοξενώ με διορθώνουν και με συμπληρώνουν. Ευχαριστώ πολύ